Roulette ini Monte Carlo
A kasino di meki wan pikinpikin prinsi-kondre tron a oso fu a wiel nanga wan nul.

A Casino de Monte-Carlo, di opo ini 1863 ondro François Blanc, meki a Europa wiel tron a gewoon wiel fu a kontinent, en a gi roulette en moro bekenti tori, fu a skefi wiel fu Jagger te go miti den 26 blaka fu 1913.
Fu san ede Monaco
Ini den yari 1850 Monaco ben de wan ston sondro moni, nanga wan prinsi, wan paleis en no wan industri. Na ala den Doitsi staat, pe den kasino na baden-foto ben e gro, den ben e tapu prei fu moni. Prinsi Charles III gi wan konsesi gi wan kasino ini 1856; den fosi pruberi no waka, bika no treinpasi nanga no strati ben de. François Blanc, di ben meki Bad Homburg kon bekenti, bai a konsesi ini 1863, a seti a Société des Bains de Mer, a feti fu a treinpasi fu Nice, en a gi a nyun birti a nen Monte Carlo baka a prinsi. A kasino pai gi a staat so bun taki den puru a belasting tapu moni di sma e wroko ini 1869, en a no kon baka noiti.
A wan nul leki regel
Blanc tyari a wiel nanga wan nulwielNulA wan-enkri grun olo di nowan wedi fu wan tapu wan, dosen noso kolom e kibri; a sani di e meki a fordeil fu a kasino. Sma e kari en tu: wan nul, 0.Leisi ala → fu Homburg kon. Na Monte Carlo a no ben de wan triki fu feti nanga konkurent, ma a gewoon sani: ibri tafra, ibri dei. Preiman fu heri Europa leri a roulette-prei fu Monte Carlo nanga 2,70% en den ben e fruwakti en na tra presi tu; fu dat ede a dobru nulsortuDobru nulA olo 00 fu a Amerikan wiel. Bika a de, a fordeil fu a kasino e go na loktu fu 2,70% go na 5,26%.Leisi ala → e tan libi soso pe Monte Carlo no seti a norm noiti.
A fosi kasino-konsesi na Monaco. A no e waka: no strati, no treinpasi, pikinso preiman.
François Blanc e teki a tiri. Den e seti a Société des Bains de Mer.
A treinpasi fu Nice e opo. Fesiti e kon nanga heri trein.
Den e puru a belasting tapu moni di sma e wroko na Monaco.
Joseph Jagger e feni wan skefi ini den wiel en e wini wan bigi gudu; a kasino e froisi den wiel, dan e poti nyun wan.
Charles Wells e “broko a bank” furu leisi ini wan tu dei, nanga koloku nanga wan sisteem di a no fruklari noiti.
26 blaka wan baka tra. A fowtu denki fu a preiman e kisi en tra nen.
A Casino de Monte-Carlo e lasi en monopolie tapu prei fu moni na a Riviera, bika den Fransi kasino e opo baka.
Broko a bank
Ibri roulette-tafra na Monte Carlo ben abi wan moni-reserve, a “bank”. Te wan preiman wini moro leki a reserve, den ben e kibri a tafra nanga blakawediBlakaWedi fu wan tapu wan tapu den 18 blaka nomru. Na Fransi: noir.Leisi ala → krosi aladi den ben e go teki moro moni: a bank ben “broko”. Dati ben e pasa nomonomo en na ben de wan tumusi bun reklame; a no ben wani taki dati a kasino lasi moni na a heri, soso taki a moni fu wan tafra kaba. Charles Wells du en furu leisi ini 1891 nanga wan rei di yu no e si furu, a tron wan singi fu music-hall, en a lasi wan pisi fu en baka a srefi winter.

Den tori
A skefi wiellabSkefi wielWan wiel di abi fowtu ini en skin, so taki wan tu olo abi moro kans leki 1/37. A no e psa furu, en yu kan feni en soso nanga dusundusun drai di yu skrifi.Leisi ala → fu Joseph Jagger (sowan 1880), Wells (1891) nanga den 26 blaka (1913) ala pasa dyaso, en ibri wan abi en eigi bladzijde. A reklame-afdeling fu a kasino, di ben de fosi en ten, ben sorgu taki den koranti fu London skrifi fu ibri wan fu den. Wan tori fu wan presi pe sma ben e wini bigi gudu seri moro trein-karta leki iniwan tru tori fu a 2,70%.
A roulette-prei fu Monte Carlo tide
A kasino e wroko ete, en roulette na a mindri fu a bigi salon ete, nanga wiel nanga wan nul nanga Fransi regel (la partageregelLa partageFransi regel: te nul kon, yu e kisi afu fu a wedi-moni fu wan wedi fu wan tapu wan baka. A e meki a fordeil fu a kasino tapu den wedi dati kon afu, 1,35%.Leisi ala → noso en prisonregelEn prisonFransi regel: te nul kon, den e hori wan wedi fu wan tapu wan gi a drai di e kon, na presi fu taki yu lasi en. A e meki a fordeil fu a kasino tapu den wedi disi tron afu.Leisi ala → tapu wedi di e pai a srefi moni leki a wedi-moni). A Société des Bains de Mer na a moro bigi bedrijf fu a prinsi-kondre ete. A Monte Carlo-metodi ini matematiki, di Ulam nanga von Neumann gi a nen fu a kasino ini den yari 1940, na san e meki den simulator tapu a website disi wroko.
Aksi
No. Den no kan go drape sensi a di fu 19 hondro yari; a kasino ben de gi fesiti.
Bakaten tori e fruteri en ala ten a srefi fasi; den eigi papira fu a kasino fu a ten dati no de fu leisi. A kansmatematikiKansA kans fu wan bakapisi, fu 0 te 1 noso fu 0% te 100%. Wan nomru: 1/37 = 2,70%.Leisi ala → e fiti nanga taki a pasa wan presi ini feifitenti yari fu prei.
A omu fu Stanislaw Ulam ben e prei fu moni drape; a nen ben de wan kibri wortu gi teki fu kans ini a Manhattan Project.
Wan pikin lafu

A bank broko furu leisi. Noiti sma ben abi tweifri fu a kasino.
Bron
- Schwartz, D. G. Roll the Bones: The History of Gambling.
- Barnhart, R. T. Beating the Wheel.
- Kavanagh, T. M. Dice, Cards, Wheels: A Different History of French Culture.